Ruimtelijke samenhang en kwaliteit

Energietransitie (€ 2,9 miljoen N – I)
Het programma Energietransitie sluit in 2025 met € 2,9 miljoen nadeel aan lasten en € 4,9 miljoen voordeel aan baten. Per saldo ontstaat een voordeel van € 2 miljoen, dat wordt toegevoegd aan het AOF. Dit voordeel wordt veroorzaakt doordat binnen de verhoogde CDOKE ‑ subsidie meer personele lasten konden worden toegerekend dan geraamd waardoor een verwachte onttrekking vanuit de AOF ‑ reserve in 2025 niet nodig was. Op taakveld 0.10 mutaties reserves en voorzieningen leidt dit tevens tot een nadeel van eveneens € 2 miljoen vanwege de mutatie in het AOF. Het verschil aan de lasten en batenkant wordt veroorzaakt doordat er vanuit het Rijk meerdere aanvullende subsidies worden ingezet, waaronder subsidie voor aardgasvrije wijken (PAW), het Nationaal Isolatieprogramma (NIP) en SPUK Energiearmoede. Deze activiteiten geven een afwijking op de begroting, maar zijn per saldo budgetneutraal.

Vanuit het Rijk is in 2025 € 6 miljoen aan CDOKE middelen beschikbaar gesteld, waarvan door VNG wordt bevestigd dat € 5,7 miljoen als structurele meerjarige inkomsten mogen worden beschouwd. De definitieve beschikking vanuit het Rijk liet lang op zich wachten waardoor de beschikbaar gestelde middelen niet effectief konden worden ingezet in 2025. De energietransitie kent een lange doorlooptijd. Het uitvoeringstempo wordt beïnvloed door fasering, afhankelijkheden bij inwoners en partners, netcongestie en vertraagde wetgeving. Extra uitgaven in 2025 verhogen het tempo echter niet. Om de doelen voor 2050 te halen, moeten in de komende jaren meer wijkaanpakken gelijktijdig starten—dit vraagt extra uitvoeringskracht en hogere budgetten. In 2025 niet ‑ benutte middelen worden gestort in het AOF, zodat toekomstige intensiveringen kunnen worden gedekt.

Energiearmoede (€ 607.000 V - I)
De gemeente Apeldoorn heeft in 2023 een aanvullend budget van € 3 miljoen beschikbaar gesteld bovenop de ontvangen rijksbijdrage voor het tegengaan van energiearmoede. Dit budget is bedoeld om huishoudens in een kwetsbare positie, als gevolg van de gestegen energielasten, te ondersteunen bij het nemen van energiebesparende maatregelen.

Omdat het Rijk de uitvoeringstermijn meerdere malen heeft verlengd en wij constateren dat het bereiken van de doelgroep uitdagend is, is een bedrag van € 883.000 via een ROP meegenomen naar 2025 voor verdere uitvoering. In de uitvoering is er bewust voor gekozen om eerst de rijksmiddelen aan te spreken. De rijksbijdrage was voor 2025 voldoende om de geplande activiteiten te financieren, waardoor de gemeentelijke middelen niet volledig hoefden te worden ingezet.

Het verlies dat is ontstaan door het faillissement van Groupcard kon niet worden gedekt vanuit de rijksbijdrage en komt daarom ten laste van de gemeentelijke middelen. Het resterende bedrag van circa € 607.000 valt daarmee vrij in het resultaat van de jaarrekening.

Toelichting: Energiearmoede is een gevolg van bredere armoedeproblematiek .

Omgevingsdienst (€ 320.000 V – I)
De lasten voor de Omgevingsdienst vielen lager uit dan geraamd. Onder anderen omdat de Omgevingsdienst Veluwe (ODV) geen beroep hoefde te doen op de in de MPB beschikbaar gestelde middelen van € 125.000 voor taken die in het kader van de Omgevingswet zijn overgeheveld van de provincies naar de gemeenten. Met ingang van 2026 doet de ODV dat overigens wel. Verder heeft de ODV meer inzet geleverd op werkzaamheden voor andere taakvelden. Hierdoor komt € 65.000 meer ten laste van andere taakvelden ten gunste van dit taakveld 7.4 Milieubeheer.    

Daarnaast was sprake van een lagere bijdrage van € 130.000 aan de Omgevingsdienst voor 2024 vanwege een voordelig saldo op de exploitatie en minder lasten voor projecten dan begroot.

Eikenprocessierups (€ 300.000 V – I/S)
In 2025 hebben wij te maken gehad met een kleine plaagdruk van de eikenprocessierups. De kosten voor het voorkomen en bestrijden van de rups zijn hierdoor fors lager dan begroot.

Overige verschillen (€ 34.000 V – I)

Baten

Energietransitie (€ 4,9 miljoen V – I)
H et verschil wordt verklaard bij de toelichting onder de lasten.

Hogere baten door dwangsommen en opbrengsten voor Anterieure contracten (€ 230.000 V – I)
Dit jaar zijn als gevolg van milieuovertredingen dwangsommen aan bedrijven opgelegd. De verbeurde dwangsommen hebben een omvang van € 190.000. Daarnaast zijn Milieuadviezen verstrekt voor anterieure contracten en particuliere projecten. De opbrengsten voor deze advieskosten bedroegen € 40.000

Intensivering toezicht/handhaving (€ 80.000 V – I)
Het vierjarig project van energiecontroles bij bedrijven, waarvoor een provinciale cofinancieringssubsidie beschikbaar was, is in 2025 afgerond. De definitieve afrekening van het project leverde in 2025 een baat op van € 80.000.

 Overige verschillen (€ 27.000 N – I)